خط استوا کے نیچے لے جاؤ تب بھیؔ وہ بولی سیکھنے میں تعلیم کا محتاج ہو گا اور
تا بشرُ پر بود باستکبار
اندرونش تہی بود از یار
چوں رسد عجز کس بحدِّ تمام
شورشِ عشق را رسد ہنگام
اَے کہ چشمت ز کبر پوشیدہ
چہ کنم تا کشایدت دیدہ
گر ترا در دل ست صدق طلب
خود روی ہا مکن ز ترک ادب
راز راہ خدا بجو ز خدا
تو نۂ چوں خدا بجائے خود آ
بندہ گانیم بندہ را باید
کہ کند ہرچہ خواجہ فرماید
منصب بندہ نیست خود رائی
خود نشستن بکار فرمائی
ہر کہ بر وَفق حکم مشغول است
برسر اجرت است و مقبول است
وانکہ بے حکم خود تراشد کار
مزدِ واجب نمی شوَد زنہار
ما ضعیفیم و اوفتادہ بخاک
خود چہ دانیم راز حضرت پاک
ما ہمہ ہیچ اوست کامل ذات
علمِ ما چوں شود چہ او ہیہات
ذات بیچوں کہ نام اوست خدا
کے خیال خرد رسد آنجا
آنکہ او آمدست ازبرِ یار
او رساند زدلستاں اسرار
آنچہ ما فی الضمیر تُست نہاں
کے چو تو داندش دگر انساں
پس تو ما فی الضمیر آں دادار
مثل او چوں بدانی اے غدّار
آنکہ چشم آفرید نور دہَد
آنکہ دل داد اُو سرور دہد
چشمؔ ظاہر بہ بیں کہ چوں زکرم
خالقش داد نیرِّاعظم
وز برائے مصالح دوراں
گاہ پیدا نمود و گاہ نہاں
ایں چنیں ست حال چشم دروں
آفتابش کلام آں بے چوں
ہوش دار اے بشر کہ عقلِ بشر
دارد اندر نظر ہزار خطر
سرکشیدن طریق شیطانی ست
برخلاف سرشتِ انسانی ست
تانہ فضلش رہ تو بکشاید
صد فضولی بکن چہ کار آید
در سرائر چہ جائے استنباط
شترے چوں خزد بَسَمِ خیاط